Beschrijving

Recensie

Gerard Oevering
Deel 7 uit de serie ’Tekst in context’ presenteert 5 spannende verhalen uit de ridderroman Walewein, genoemd naar de beste ridder van Koning Arthur. De bezorgers hebben deze Middelnederlandse roman voor de bovenbouw van het vwo toegankelijk gemaakt. De vormgeving, de didactische aanpak en de aantrekkelijke vormgeving zijn uitstekend en stimuleren tot verder lezen. In de gele gedeelten komen de 5 verhalen aan de orde. Naast het Middelnederlandse fragment staat de moderne vertaling die hier op de versregel nauwkeurig bij aansluit. De blauwe gedeelten behandelen de historisch-sociologische context van de gekozen passages. In ’De rode ridder’ wordt uitvoerig ingegaan op wapentuig, eer- en schandegevoel, terwijl ’Verliefd’ een beeld geeft van de hoofse ’liefde in de middeleeuwen’. Ook de oosterse sfeer van het verhaal komt aan de orde. Samenvattingen van de niet vertelde gedeelten verbinden de fragmenten met elkaar. Een opgave van verdiepende literatuur en ’Vragen en opdrachten’ besluiten deze uitgave. Docentenhandleiding is beschikbaar. Ook voor zelfstudie. Schitterende uitgave.
© NBD Biblion
Met Walewein verscheen recent het zevende deel van 'Tekst in context', een inmiddels zeer gewaardeerde reeks schooluitgaven van bekende werken uit de oudere Nederlandstalige literatuur. In elk van deze uitgaven krijgt men (stukken uit) de herspelde oude tekst met parallel een moderne prozavertaling. Er wordt ook ruim aandacht besteed aan de cultuurhistorische context. De reeks werd ontwikkeld voor het gebruik in de Tweede Fase van het Nederlandse onderwijssysteem, te vergelijken met de laatste jaren in het Belgisch secundair onderwijs.

De 'Roman van Walewein' dateert rond circa 1260 en is een oorspronkelijk Nederlands verhaal. Hij wordt algemeen beschouwd als de mooiste Arthurroman uit ons taalgebied. In de middeleeuwen was Walewein dan ook de populairste ridder in de Nederlanden, en hij wordt hier treffend een 'middeleeuwse politieagent' genoemd. Hij vecht voor de goede zaak, brengt veiligheid en orde en helpt waar hij kan. Het gewelddadige verhaal wordt verzacht doordat Walewein steeds handelt uit edele motieven, hij gebruikt geweld enkel als een noodzakelijk kwaad om het goede doel te bereiken.

Waleweins verhaal begint wanneer tijdens een hofdag een magisch schaakspel het kasteel van koning Arthur binnenzweeft en na een korte tijd weer verdwijnt. Walewein belooft zijn koning het schaakspel voor hem te gaan zoeken en gaat daarmee op queeste. De eerste opdracht brengt echter een tweede opdracht mee, die vervolgens leidt tot een derde. Zo wil de eigenaar van het Zwevende Schaakspel, koning Wonder, het spel enkel afstaan als Walewein hem het Zwaard met de Twee Ringen brengt. Koning Amoraen belooft de edele ridder dan weer het magische zwaard op voorwaarde dat Walewein de ontvoerde jonkvrouw Ysabele voor hem gaat halen. In deze kettingstructuur -- uniek in de Arthurromans! -- leidt elke nieuwe opdracht tot een lange reis en nieuwe avonturen, waarin Walewein zich niet alleen de ideale ridder, maar ook de ideale minnaar toont.

Deze nieuwe uitgave bevat elf hoofdstukken en een inleiding. In de inleiding is de proloog van de Middelnederlandse tekst opgenomen, met daarbij een samenvatting van de volledige roman. De oneven hoofdstukken presenteren vijf bijzondere episodes uit het Waleweinverhaal, met commentaar in terzijdes. In de even hoofdstukken zijn enkele achtergronden uit de middeleeuwse literatuur en cultuur aan de orde. Het boek is geïllustreerd met zowel oude als hedendaagse prenten. Kernbegrippen staan in de tekst rood gedrukt en zijn achter in het boek in een begrippenlijst opgenomen.

In de reeks 'Tekst in context' worden de resultaten van decennia wetenschappelijk onderzoek volgens de eisen van de moderne didactiek aan de leerlingen gepresenteerd, met aandacht voor een aantal opmerkelijke hypothesen. Interessant is bv. de vergelijking die de samenstellers maken tussen de avonturen van de populaire ridder en de structuur van het sprookje van 'De gouden vogel' uit de verzameling van de broeders Grimm. De schooluitgave stimuleert ook een actieve verwerking van de teksten. Achter in het boek vindt men acht bladzijden vragen en opdrachten. Voor wie tot slot nog meer wil te weten komen is er achteraan een lijst met films, artikelen, boeken en websites opgenomen rond Arthur, de ridders van de Ronde Tafel en Walewein. [Ruud Ryckaert]
Copyright (c) Vlabin-VBC20061231http://www.deleeswolf.be